Dùng sai loại dây cáp mạng
- Sử dụng cáp không phù hợp: Một trong những sai lầm lớn nhất là chọn sai loại cáp. Ví dụ, sử dụng cáp CAT5e cho hệ thống mạng cần tốc độ cao (trên 1Gbps) thay vì CAT6 hoặc CAT6a sẽ gây ra tình trạng nghẽn cổ chai và tốc độ mạng không đạt như mong muốn. maytinhvang
- Mua cáp kém chất lượng: Cáp mạng giả, nhái, không có lớp vỏ bọc chống nhiễu hoặc lõi dây không đủ tiêu chuẩn sẽ dễ bị suy hao tín hiệu và chập chờn khi có nhiễu điện từ.
Vậy những sai sót thường gặp khi lắp đặt, thi công mạng là gì? Làm thế nào để tránh và tối ưu hiệu suất mạng? Bài viết này sẽ phân tích chi tiết.
1. Không lập kế hoạch thi công mạng từ đầu
Nhiều người thường xem việc lắp đặt mạng là “đơn giản” – chỉ cần kéo dây, lắp modem/router, kết nối là xong. Tuy nhiên, thi công mạng thiếu kế hoạch dễ dẫn đến:
Dây đi không hợp lý, rối rắm, khó bảo trì.
Đặt thiết bị ở vị trí không tối ưu khiến sóng Wi-Fi yếu.
Không dự trù được số lượng thiết bị kết nối trong tương lai.
👉 Giải pháp:
Trước khi triển khai, hãy lập bản vẽ sơ đồ mạng, tính toán đường đi dây, số lượng switch, vị trí đặt router/AP. Đồng thời, dự phòng thêm ít nhất 20–30% công suất để đảm bảo khi mở rộng không cần tháo dỡ toàn bộ.
2. Lựa chọn cáp mạng sai chuẩn
Một trong những sai lầm phổ biến nhất chính là chọn sai loại cáp mạng.
Ví dụ:
Dùng cáp Cat5e cho hệ thống văn phòng nhiều thiết bị, khiến tốc độ chỉ dừng ở 100Mbps thay vì 1Gbps.
Dùng cáp chất lượng kém, lõi nhôm mạ đồng thay vì lõi đồng nguyên chất, dẫn đến tín hiệu suy hao nhanh.
Kéo dây quá dài vượt quá 100m (chuẩn Ethernet), làm giảm tốc độ.
👉 Giải pháp:
Với nhu cầu cơ bản (gia đình, quán café nhỏ): Cat5e có thể tạm đủ.
Với văn phòng, doanh nghiệp: Cat6 hoặc Cat6A nên là lựa chọn tối thiểu.
Với hệ thống lớn, yêu cầu tốc độ cực cao: Cat7 hoặc cáp quang là tối ưu.
Quan trọng hơn, luôn chọn dây chính hãng từ thương hiệu uy tín để đảm bảo chất lượng.
3. Đi dây mạng lẫn với dây điện
Đây là lỗi cực kỳ thường gặp khi thi công. Nhiều người tiện tay kẹp dây mạng chung với dây điện, khiến hệ thống dễ bị:
Nhiễu tín hiệu do từ trường của dòng điện.
Mạng chập chờn, ping cao khi có nhiều thiết bị điện hoạt động cùng lúc.
Nguy cơ cháy nổ nếu dây điện gặp sự cố.
👉 Giải pháp:
Luôn đi dây mạng riêng biệt, tránh song song với đường điện.
Nếu bắt buộc phải gần nhau, nên cách nhau ít nhất 20–30cm và sử dụng ống chống nhiễu.
4. Đầu nối (RJ45) bấm sai chuẩn
Một lỗi nhỏ nhưng hậu quả lớn chính là bấm đầu RJ45 sai chuẩn. Nhiều kỹ thuật viên không chú ý thứ tự dây hoặc bấm không chắc tay, dẫn đến:
Tốc độ không đạt chuẩn (chỉ lên 100Mbps thay vì 1Gbps).
Mạng lúc nhận lúc không, cực kỳ khó chịu.
Đầu cắm dễ gãy, nhanh hỏng.
👉 Giải pháp:
Sử dụng chuẩn bấm T568A hoặc T568B đồng nhất cho cả hai đầu dây.
Dùng kìm bấm chất lượng và kiểm tra lại bằng thiết bị test mạng trước khi đưa vào sử dụng.
5. Đặt modem/router sai vị trí
Không ít người đặt modem/router ở những vị trí bất hợp lý như:
Góc nhà, tủ gỗ, gần kim loại → khiến tín hiệu Wi-Fi yếu.
Quá xa khu vực sử dụng chính → phải dùng thêm repeater, dễ gây giảm tốc độ.
Đặt sát thiết bị điện tử mạnh (tivi, lò vi sóng, loa) → gây nhiễu sóng.
👉 Giải pháp:
Đặt router ở vị trí trung tâm không gian, thoáng đãng, không bị che chắn.
Với nhà nhiều tầng, nên dùng hệ thống Mesh Wi-Fi thay vì chỉ một router.
6. Sử dụng switch, router kém chất lượng
Một sai lầm lớn khác chính là ham rẻ, mua thiết bị không rõ nguồn gốc. Những thiết bị này thường có:
Khả năng xử lý gói tin yếu, dễ quá tải khi nhiều thiết bị kết nối.
Không có tính năng quản lý băng thông, QoS (Quality of Service).
Tuổi thọ ngắn, dễ hỏng, gây gián đoạn dịch vụ.
👉 Giải pháp:
Đầu tư router, switch chính hãng (TP-Link, Asus, Cisco, Mikrotik, UniFi…).
Chọn thiết bị phù hợp nhu cầu: ví dụ, văn phòng >30 người nên dùng switch quản lý thay vì loại thông thường.
7. Không kiểm tra và bảo trì định kỳ
Nhiều hệ thống mạng được lắp đặt xong rồi “bỏ quên”, không kiểm tra định kỳ. Hậu quả là:
Bụi bẩn bám vào modem/router gây nóng máy, giảm hiệu suất.
Đầu dây mạng lỏng, oxy hóa sau thời gian dài.
Phần mềm router/switch lỗi thời, dễ gặp trục trặc bảo mật.
👉 Giải pháp:
Định kỳ 3–6 tháng kiểm tra toàn bộ hệ thống.
Vệ sinh router, test tốc độ mạng.
Cập nhật firmware cho thiết bị mạng.
8. Thi công không tính toán mở rộng
Một sai lầm khác là thi công mạng chỉ đủ cho hiện tại, không dự phòng cho tương lai. Điều này dẫn đến:
Khi thêm thiết bị mới phải tháo dỡ, kéo dây lại.
Mạng thường xuyên quá tải khi số lượng người dùng tăng.
👉 Giải pháp:
Khi thiết kế, luôn dự tính số lượng thiết bị tăng 30–50% trong 3–5 năm tới.
Chọn switch/router có cổng dư để dễ dàng mở rộng.
9. Thi công không đúng kỹ thuật (gập dây, uốn cong quá mức)
Một lỗi nhỏ nhưng hay gặp là bẻ cong dây mạng quá nhiều, đặc biệt tại các góc tường. Điều này làm:
Suy hao tín hiệu.
Giảm tuổi thọ dây, dễ đứt lõi bên trong.
👉 Giải pháp:
Khi đi dây, đảm bảo bán kính uốn cong tối thiểu gấp 4 lần đường kính dây.
Dùng ống gen hoặc máng đi dây để cố định, bảo vệ dây.
Kết luận
Như vậy, có thể thấy những sự cố mạng chập chờn, tín hiệu kém không chỉ đến từ nhà mạng mà còn do chính lỗi thi công mạng. Từ việc chọn sai loại cáp, đi dây không chuẩn, bấm đầu RJ45 sai, cho đến việc đặt router không hợp lý – tất cả đều có thể khiến hệ thống hoạt động kém ổn định.
Để tránh tình trạng này, người dùng cần:
Lập kế hoạch kỹ lưỡng trước khi thi công.
Lựa chọn thiết bị và vật tư chất lượng.
Thi công đúng chuẩn kỹ thuật.
Thường xuyên bảo trì, kiểm tra hệ thống.
Chỉ cần làm đúng ngay từ đầu, bạn sẽ có một hệ thống mạng ổn định, tốc độ cao, tiết kiệm chi phí về lâu dài và đảm bảo công việc, giải trí luôn thông suốt.
